Квалитетниот сон е еден од темелите на доброто здравје, но сè поголем број луѓе не успеваат да обезбедат доволно одмор во текот на ноќта. Ако често се чувствувате уморни, раздразливи или имате проблеми со концентрацијата, можно е причината да е недостаток на сон.
Иако повремената непроспиена ноќ можеби не е сериозен проблем, хроничниот недостаток на сон може да има долгорочни последици за телото и психата, пишува Uniland. Здравствениот психолог и експерт за нарушувања на спиењето, д-р Сју Пикок, објасни што се случува со телото кога редовно спиеме шест часа или помалку.
Имунолошкиот систем го штити телото од вируси, бактерии и други закани секој ден, а недостатокот на сон може значително да ја попречи неговата работа. Д-р Пикок нагласува дека квалитетниот сон е тесно поврзан со силата на имунолошкиот систем.
„За време на спиењето, телото произведува цитокини, молекули кои помагаат во борбата против инфекциите. Тие не само што го штитат телото, туку и го промовираат спиењето, овозможувајќи му на телото поефикасно да се бори против болестите“, објаснува таа.
Послаба ефикасност на вакцините
Студија од 2023 година од Францускиот национален институт откри дека недостатокот на сон може да ја намали ефикасноста на вакцините. Анализа на седум различни студии покажа дека мажите кои спиеле помалку од шест часа имале послаб имунолошки одговор по вакцинацијата во споредба со оние кои спиеле помеѓу седум и девет часа.
Резултатите беа помешани кај жените, што е поврзано со хормонални промени.
Анксиозност и нарушувања на спиењето
Недостатокот на сон често е тесно поврзан со анксиозноста. Според д-р Пикок, може да се развие маѓепсан круг помеѓу двете: лошиот сон предизвикува анксиозност, додека анксиозноста го отежнува заспивањето.
„Мозокот останува преоптоварен со грижи и е постојано во состојба на подготвеност, што го отежнува опуштањето и добивањето квалитетен сон“, вели таа.
Ова може да ја намали емоционалната стабилност и да го отежни уживањето во секојдневните позитивни моменти.
Нарушувања на менструалниот циклус
Експертот за спиење, д-р Катарина Ледерле, предупредува дека хроничната лишување од сон може да има сериозни последици по здравјето на жените, особено кога станува збор за менструалниот циклус.
„Недостатокот на сон го зголемува нивото на хормонот TSH, што влијае на функционирањето на тироидната жлезда. Зголемените нивоа на овој хормон може да доведат до нарушувања на циклусот, недостаток на овулација, па дури и аменореа или чести спонтани абортуси“, вели Ледерле.
Дебелина и намалена продуктивност
Покрај горенаведеното, недостатокот на сон може да придонесе за зголемување на телесната тежина, слаба концентрација и намалена работна ефикасност. Затоа експертите советуваат да не се занемарува спиењето и да не се става на последно место на листата на приоритети.