„Извини“ е еден од првите зборови што ги изговараме кога ќе сфатиме дека сме повредиле некого или сме направиле грешка. Сепак, постојат луѓе кои го користат овој збор дури и кога се целосно убедени дека не направиле ништо погрешно.
Истражувачи од Велика Британија го проучуваа овој феномен. Во студијата учествуваа 251 вработен, при што 122 учесници се нашле во ситуации во кои се извиниле без да чувствуваат вина.
Најчестата причина била одржувањето на мирот (27%), проследена со преземање одговорност за ситуацијата (13%) и уверувањето дека извинувањето е професионален потег (9%). Други причини вклучувале тоа што другата страна била повредена, желбата да се избегне расправија или казна, како и почитувањето на општествените норми.
Извинувањето може да остави горчлив вкус
Студијата откри уште еден интересен факт: луѓето кои се извиниле иако не чувствувале вина, покажале поголем гнев по самото извинување.
Дури 67% од нив изразиле исклучиво негативни чувства, во споредба со 33% од оние кои верувале дека навистина направиле грешка.
Понатаму, вработените кои се извиниле без чувство на вина биле помалку подготвени да работат на поправање на односот.
Речиси половина од извинувањата се упатуваат без чувство на вина
Третиот дел од студијата покажа колку е вообичаено ваквото однесување. Кога од вработените било побарано да проценат колку често се извинуваат на работа иако веруваат дека не направиле ништо погрешно, просечниот одговор изнесувал дури 48%.
Само седум проценти никогаш не упатиле такво извинување. Резултатите, се разбира, не значат дека секој што вели „извини“ без причина се плаши од конфликт. Студијата била спроведена главно во работна средина, каде што односите со колегите и претпоставените можат дополнително да влијаат врз однесувањето.
Сепак, таа открива нешто интересно: прекумерното извинување не е нужно знак дека личноста постојано чувствува вина. Напротив, понекогаш кажувањето „извини“ е едноставно најбрзиот пат до мир – но мирот постигнат на овој начин може да остави прикриено незадоволство што тлее под површината.