Многу животни користат хибернација за да ги преживеат студените месеци, заштедувајќи енергија додека природата спие.
Додека луѓето бараат топлина од своите домови, многу животни се повлекуваат во хибернација – фасцинантен процес што им помага да ги преживеат студените и лоши месеци.
Хибернацијата не е само било каков сон, туку е длабоко намалување на телесните функции, вклучувајќи го срцевиот ритам и метаболизмот, што им овозможува на животните да користат минимална енергија додека чекаат пролет.
Кој хибернира?
Најпознатите животни што хибернираат се мечки, ежови, лилјаци и верверички, но листата е многу подолга и изненадувачки разновидна.
Мечки
Иако често се смета дека мечките спијат континуирано во текот на зимата, тие всушност влегуваат во состојба на длабока хибернација. Нивниот метаболизам се забавува и температурата на нивното тело паѓа, но доволно за да преживеат дури и месеци без храна. Мечките повремено се будат, ја менуваат положбата или ги напуштаат своите дувла, но остануваат во режим на хибернација.
Ежови
Овие мали, бодликави животни копаат дупки во земјата или под лисјата и хибернираат за да заштедат енергија. Нивната телесна температура и отчукувањата на срцето значително паѓаат, а тие се будат дури кога пролетта носи топлина и храна.
Лилјаци
Многу видови лилјаци хибернираат во пештери, темни тунели или напуштени згради во текот на зимата. Нивната хибернација е критична бидејќи ја намалува нивната потрошувачка на енергија во месеците кога храната, особено инсектите, е оскудна.
Верверички и дабари
Некои видови верверички и дабари влегуваат во период на мирување или намалена активност. Тие често се повлекуваат во дупка или гнездо и јадат само повремено во текот на зимата.
Влекачи и водоземци
Жабите, желките и змиите често хибернираат под земја или во калта на езерата, како што надворешната температура паѓа. Нивните телесни функции речиси целосно престануваат, а тие се будат дури кога пролетта носи топлина.
Зошто хибернираат?
Хибернацијата е еволутивна адаптација што им овозможува на животните да преживеат периоди кога храната е оскудна, а температурите се прениски за нормално функционирање. Со заштеда на енергија, животните ја намалуваат потребата од храна и ги зголемуваат шансите за преживување.
Интересни факти
-Некои лилјаци можат да поминат до шест месеци во хибернација без храна.
-Мечките не јадат, не пијат ниту вршат нужда, а сепак не губат многу мускулна маса во текот на зимата.
-Ежовите можат да влезат во толку длабок сон што температурата на нивното тело паѓа речиси до температурата на нивната околина.
Хибернацијата е фасцинантен природен феномен што покажува како животните користат интелигентни стратегии за да ги преживеат тешките месеци.