Мозокот се заморува побрзо од скролање отколку од читање книга: Еве што всушност се случува во вашата глава!

popara26 јули, 20261min00
676 - 2026-07-26T171427.432

Иако може да изгледа како пауза, еден час поминат на социјалните медиуми може да ви го исцрпи вниманието повеќе од читањето неколку поглавја од книга. Експертите објаснуваат зошто мозокот реагира различно на овие две активности.

На прв поглед, изгледа нелогично – додека читањето бара концентрација, скролањето е речиси автоматско дејство. Сепак, токму тоа е разликата. За време на континуираното менување на кратки видеа, фотографии и текстови, мозокот е принуден да обработува сосема нови информации, емоции и визуелни стимули за само неколку секунди. Таквото постојано менување на брзините троши ментална енергија многу побрзо од фокусираното читање.

За разлика од социјалните мрежи, книгата следи една приказна, еден тек на мисли и му овозможува на мозокот постепено да се потопи во содржината. За време на читањето, центрите одговорни за разбирање, имагинација и долгорочна меморија се активираат, додека вниманието останува фокусирано на една тема. Затоа многу луѓе се чувствуваат ментално освежени по читањето, дури и по долго читање.

Скролувањето, од друга страна, поттикнува таканаречено фрагментирано внимание. Секоја нова објава е нов стимул што бара кратка проценка – дали е интересна, важна или треба да се прескокне? По стотици такви брзи одлуки, мозокот влегува во состојба на ментален замор, што предизвикува чувство на исцрпеност, слаба концентрација и тешкотии при запомнувањето на информациите.

Експертите истакнуваат дека проблемот не е само во времето поминато пред екранот, туку и во начинот на кој ја консумираме содржината. Кога се префрламе на нова тема на секои неколку секунди, мозокот нема доволно време да ги обработува информациите и да ги складира во долгорочната меморија. Затоа многумина имаат тешкотии да се сетат што гледале само неколку минути претходно, иако поминале еден час на својот телефон.

Ова не значи дека треба целосно да се откажете од социјалните мрежи, туку да пронајдете рамнотежа. Ако забележите дека по долга сесија на скролување сте уморни, раздразливи или имате тешкотии со концентрацијата, обидете се да го замените дел од времето со читање книга, подолга статија или дури и кратка прошетка без вашиот телефон. Ваквите навики му помагаат на мозокот да се одмори, да го врати вниманието и поефикасно да ги обработува информациите.