
Таканаречената „машка менопауза“ обично ги погодува мажите во нивните четириесетти и педесетти години. Покрај намаленото либидо и лошото расположение, таа се манифестира и преку помалку познати знаци, кои многу луѓе едноставно ги припишуваат на процесот на стареење.
Професорот Тет Јап – андролошки хирург, професор по урологија и коосновач на клиниката „Херакле“ (Heracles Clinic) – издвои четири такви знаци за британскиот медиум Metro. Тој исто така предупредува дека самиот термин „машка менопауза“ е медицински погрешен.
„За разлика од жените, кај мажите не се случува ненадејна, универзална хормонална промена на одредена возраст. Нивото на тестостерон генерално опаѓа постепено со стареењето, а кај многу мажи никогаш нема да се развие клинички значаен дефицит на тестостерон“, објаснува Јап.
Во медицинска смисла, овој дефицит се нарекува андропауза или хипогонадизам со доцен почеток. Професорката Џојс Харпер од Институтот за здравје на жените при Универзитетскиот колеџ во Лондон (UCL), претходно изјави за Metro дека нивото на тестостерон кај мажите постепено опаѓа со текот на времето, што кај некои поединци може да доведе до зголемување на телесната тежина и депресија. Сепак, таа напомена дека останува нејасно дали овие ефекти се директна последица на стареењето или на промените во нивото на хормоните.
Коските слабеат незабележливо
Тестостеронот игра улога во одржувањето на густината на коските. Според Јап, кај мажите со долготраен и значителен дефицит на тестостерон, густината на коските може со текот на времето да се намали, со што се зголемува ризикот од остеопороза.
Остеопорозата е состојба при која коските стануваат слаби и кршливи, што ги прави поподложни на фрактури. Освен губењето на висината, кое често се припишува на стареењето, понекогаш нема јасен предупредувачки знак сè додека не дојде до скршеница.
„Остеопорозата сè уште главно се смета за здравствен проблем кај жените, но од неа можат да заболат и мажите, а ниското ниво на тестостерон е една од неколкуте можни причини“, вели Јап.
Напливите на топлина не се проблем само кај жените
Напливите на топлина, еден од најистакнатите симптоми на менопаузата кај жените, можат да се појават и кај мажите.
„Кога нивото на тестостерон драстично ќе опадне, последователниот пад на естрогенот може да придонесе за појава на напливи на топлина и потење“, објаснува Јап.
Сепак, тој предупредува дека мажот кој одеднаш ќе почне да се буди целосно испотен, не треба веднаш да заклучи дека има ниско ниво на тестостерон. Ноќното потење и брановите на топлина (напливи на жештина) исто така можат да бидат предизвикани од лекови, алкохол, инфекции, проблеми со штитната жлезда и други болести.
Промени во ејакулацијата
Намаленото либидо и еректилната дисфункција се најпознатите сексуални симптоми на ниско ниво на тестостерон, но не се и единствените. Според Јап, во клиничките упатства се наведуваат и одложена ејакулација, како и намален волумен на ејакулатот.
„Мажите често не ги спомнуваат овие промени бидејќи сметаат дека се дел од стареењето. Но, сексуалната функција може да даде корисни показатели за хормоните и општото здравје“, вели тој.
Тој додава дека комбинацијата од намалена сексуална желба, поретки утрински ерекции и еректилна дисфункција е посилен показател за недостаток на тестостерон отколку неспецифични симптоми, како што е заморот.
Промени во изгледот
Ниското ниво на тестостерон може да влијае и на изгледот. Покрај проретчувањето на косата, знаците можат да вклучуваат намалена мускулна маса, помали тестиси или гинекомастија, односно зголемување на ткивото на градите.
Јап советува дека дури и суптилните промени вреди да му се спомнат на лекарот, особено ако се појавуваат заедно со сексуални симптоми или други здравствени промени за кои нема јасно објаснување.
Тој истакнува дека лошиот сон, заморот, зголемувањето на телесната тежина, потиштеноста, намаленото либидо и проблемите со ерекцијата можат да бидат поврзани и со стрес, депресија, дебелина, дијабетес, болести на срцето и крвните садови, употреба на лекови, прекумерно консумирање алкохол и други состојби. Затоа, дијагнозата никогаш не треба да се заснова само на листа од симптоми.
Според него, терминот „машка менопауза“ може да биде корисен бидејќи ги охрабрува мажите да разговараат за своето здравје, но реалноста е многу посложена.