Сè започнува со благо гребење во грлото, проследено со кивање, течење на носот, кашлање и чувство на исцрпеност. Обичната настинка често нè забавува токму кога имаме најмногу обврски; иако можеби би сакале да ја запреме штом ќе се појават првите симптоми, не постои лек што може едноставно да го елиминира вирусот од телото.
Сепак, постои едноставен метод што може да ја ублажи непријатноста и потенцијално да го скрати времетраењето на настинката: плакнење на носот со солен раствор. Оваа практика се применува со векови и денес е дел од современите пристапи за ублажување на симптомите на респираторни инфекции.
Истражувањата укажуваат на потенцијални придобивки од овој метод, иако резултатите варираат меѓу различните студии, па не треба да се очекува дека настинката ќе исчезне преку ноќ. Најважно е да знаете како правилно да го изведете плакнењето и на што треба да внимавате.
Како солениот раствор помага при настинка?
Плакнењето на носот подразбира поминување на солен раствор низ носните канали, со што се отстрануваат вишокот слуз, честичките од околината и другите материи што можат да ја иритираат слузокожата. Овој процес може да ја намали затнатоста и да го олесни исфрлањето на секретот.
Солениот раствор, исто така, може да го поддржи природниот механизам за чистење на дишните патишта. Ситните структури на површината на носните канали, познати како цилии, ја движат слузта и заробените честички кон отворот на носот. Кога слузокожата е иритирана, овој процес на чистење може да биде попречен, па плакнењето обезбедува дополнителна помош. Овој метод не е замена за одмор, внесување течности и други мерки што помагаат во ублажување на симптомите. Сепак, тој може да биде практичен начин за чистење на носот без употреба на лекови за одзатнување (деконгестиви).
Дали настинката може да трае пократко?
Според извештајот на јавниот радиодифузер, некои студии сугерираат дека плакнењето на носот со солен раствор би можело да го скрати времетраењето на симптомите на настинка. Во една студија, учесниците кои започнале со плакнење на носот уште при првите знаци на инфекција, имале симптоми приближно два дена пократко.
Помалите студии забележале уште поголемо намалување на времетраењето на симптомите, но таквите резултати треба да се земат со претпазливост. Ефектот може да зависи од начинот на примена, зачестеноста на плакнењето и други фактори, па затоа не може да се гарантира истиот резултат за секого. Фотографија: Pixabay.com
Плакнењето на носот се применува и кај алергиски ринитис, хронична затнатост и одредени проблеми со синусите. Кај луѓето со алергии, тоа може да помогне во отстранувањето на алергените од носните патишта, иако не го заменува медицинскиот третман кога тој е неопходен.
Како правилно да го исплакнете носот?
Во аптеките се достапни готови солени раствори, спрејови и шишенца наменети за плакнење на носот. Може да се користат и специјални садови за плакнење, познати како „нети-садови“ (neti pots).
Доколку растворот го подготвувате дома, особено е важно да користите безбедна вода. За плакнење на носот користете стерилна или дестилирана вода – или вода што била варена најмалку пет минути, а потоа изладена. Водата директно од чешма не е безбеден избор за оваа намена, бидејќи може да содржи микроорганизми кои се безопасни при голтање, но можат да предизвикаат сериозни инфекции доколку навлезат во носните патишта.
Наједноставната опција е готов раствор од аптека, подготвен специјално за оваа намена. Ако користите уред за плакнење на носот, внимателно следете ги упатствата за негова употреба и чистење. Не користете раствор што е премногу концентриран, бидејќи може да предизвика чувство на печење и да ја иритира слузокожата.
Зошто антибиотиците не се решение за обичната настинка?
Настинките се предизвикани од вируси, додека антибиотиците делуваат на бактерии, а не на вируси. Затоа, тие не се користат за лекување на обична настинка, освен ако лекарот не дијагностицира бактериска инфекција или не утврди друга оправдана медицинска причина за нивна употреба.
Непотребното земање антибиотици може да предизвика несакани ефекти и да придонесе кон развој на бактериска отпорност на овие лекови. Поради тоа, важно е да не ги земате на своја рака, дури и ако симптомите траат подолго од очекуваното.
Консултирајте се со лекар доколку вашата состојба се влоши или ако почувствувате отежнато дишење, болка во градите, висока или долготрајна треска, односно упорни симптоми. Други респираторни инфекции можат да предизвикаат слични симптоми, па затоа не е секогаш можно да се утврди дека имате обична настинка само врз основа на симптомите.
Плакнењето на носот со солен раствор може да биде корисна дополнителна мерка во вашата рутина за нега за време на настинка, особено кога затнатоста на носот и наталожувањето на слуз се изразени. Сепак, најдобриот пристап е комбинација од безбедни практики, одмор и следење на симптомите, како и стручна медицинска помош кога е тоа потребно.