Разговорот сам со себе е честа појава што многу луѓе автоматски ја поврзуваат со проблеми со менталното здравје, но модерната психологија и невронауката имаат сосема поинакво објаснување. Во повеќето случаи, тоа е сосема нормален, здрав и корисен процес, а не болест.
Што вели науката?
Психолозите и истражувачите го делат овој феномен во неколку категории:
Надворешен саморазговор (размислување на глас): Често се јавува кога се соочуваме со тешка задача, бараме изгубен предмет, решаваме сложен проблем или се обидуваме да ги организираме нашите мисли. Зборувањето на глас му помага на мозокот да го фокусира вниманието и да го намали когнитивното оптоварување.
Внатрешен монолог: Речиси сите луѓе имаат внатрешен дијалог во главите. Кај некои луѓе, тоа се претвора во шепот или гласен говор, особено кога се под стрес, уморни или длабоко фокусирани.
Дали се генијалци или болни?
Одраз на висока интелигенција и фокус: Бројни студии покажуваат дека гласното размислување помага за подобра контрола на импулсите, планирање и меморија. Многу врвни научници, спортисти и уметници отворено признаваат дека разговараат сами со себе за да решат сложени проблеми. Тоа не е автоматски знак за генијалност, но е индикатор за активен и ангажиран мозок.
Кога не е болест, туку навика: Децата често разговараат сами со себе за време на игра (т.н. приватен говор) за да ги совладаат правилата и светот околу нив. Многу возрасни ја задржуваат оваа навика бидејќи им помага да се справат со осаменоста, вознемиреноста или недостатокот на мотивација.
Кога може да биде знак на проблем? Разговорот сам со себе станува причина за загриженост само ако е придружен со други симптоми – на пример, ако некое лице има гласни разговори со некој што не е присутен, реагира на халуцинации (гласови што само тие ги слушаат) или губи контакт со реалноста. Во такви ситуации, тоа е психофизичко нарушување кое бара стручна помош.
Ако некој повремено коментира нешто гласно во празна просторија или ги прелистува своите задачи додека разговара сам со себе, тоа е сосема безопасен и природен метод со кој мозокот полесно ги обработува информациите.