Современиот живот нуди безброј опции за купување, врски и секојдневни навики, но психолозите предупредуваат дека премногу избор често води до вознемиреност, неодлучност и помалку задоволство.
Бари Шварц, професор по психологија на Универзитетот Свартмор и автор на „Парадоксот на изборот“, вели дека мноштво истражувања покажуваат дека дури и добрите работи можат да станат проблематични кога ги има премногу.
Тој вели дека ограничувањето на бројот на секојдневни одлуки може да го намали менталниот напор и да го олесни функционирањето.
Тој ги наведува плановите за лекови Medicare Part D и инвестициите во заеднички фондови како примери. Колку повеќе опции имаат луѓето, толку е помала веројатноста да изберат која било од нив.
Сличен модел се појави и за помалку важните одлуки. Купувачите имале поголема веројатност да купат џем кога им се нуделе шест вкусови наместо 24, а студентите имале поголема веројатност да завршат дополнителна задача кога морале да изберат од шест теми наместо 30.
Шварц објаснува дека изобилството на опции честопати ги блокира луѓето, а не ги ослободува.
„Наместо целиот тој избор да ве ослободи, тој ве парализира“, вели тој.
Тој додава дека луѓето честопати завршуваат со чувство на помалку задоволство од добар исход по донесената одлука, бидејќи мислат дека можеби имало подобра алтернатива.
Даниел Вилингам, професор по психологија и истражувач за невронаука на Универзитетот во Вирџинија, вели дека мозокот е програмиран да штеди енергија и да избегнува непотребно размислување.
„Друг начин да се каже е дека ако размислувате, работите не одат толку добро“, вели тој.
Како резултат на тоа, луѓето го поминуваат поголемиот дел од денот на автопилот, избирајќи познати решенија.
Како практично решение, експертите советуваат да се постави правило „доволно добро“, да се остават некои одлуки на експертите или да се потпираат на доверливи препораки од блиски луѓе. Шварц тврди дека таков пристап го олеснува донесувањето одлуки со текот на времето и го зголемува задоволството од направените избори.