Еден единствен мирис на свежо печен леб, нечиј парфем или дожд на топол асфалт може одеднаш да нè врати назад во времето. Ова чувство не е случајно – мирисите имаат посебна врска со нашите сеќавања.
За разлика од другите сетила, олфакторните сигнали стигнуваат директно до деловите од мозокот кои се поврзани со емоциите и меморијата. Затоа одредени мириси можат да предизвикаат многу силни сеќавања, дури и по многу години.
Научниците често го поврзуваат овој феномен со „ефектот на Пруст“, именуван по францускиот писател Марсел Пруст, кој опишал како вкусот на колаче може да разбуди одамна заборавени спомени.
Затоа мирисот на стара куќа, омилено јадење од детството или парфемот на сакана личност може да предизвика чувства на носталгија, среќа, а понекогаш и тага.
Затоа, нашиот нос не е само орган што препознава мириси – тој е еден вид „чувар на сеќавања“ што може да отклучи делови од минатото за кои мислевме дека сме ги заборавиле.