Јапонските методи за организирање и чистење на домот опфаќаат многу повеќе од само пристапот на Мари Кондо. Долго пред оваа експертка за организирање да го освои светот со своите техники за вертикално диплење облека и филозофијата што нè учи како да се ослободиме од непотребните предмети, јапонската култура и нејзините обичаи веќе служеа како голема инспирација за воспоставување ред и чувство на пријатност во домовите.
Еден таков обичај е собувањето на обувките при влегување во домот. Ова е традиција што се негува со векови – толку длабоко вкоренета во јапонската култура што, при проектирањето на домовите, посебно внимание се посветува на просторот на влезот, познат како „генкан“. Тој ја означува границата помеѓу надворешниот свет и внатрешноста на домот; токму тука Јапонците ги оставаат своите обувки пред да влезат во куќата. Во некои домови, овие простори станале уште пофункционални, вклучувајќи ормари за чевли, како и држачи за чадори и јакни.
Во Јапонија, собувањето на обувките при влегување во туѓ дом се смета за знак на почит. Тоа исто така помага во одржувањето на чистотата и редот, притоа јасно одвојувајќи го надворешниот свет од приватниот простор.
„Теоријата на кошницата“
Експертите за организирање на домот применуваат сличен принцип, прилагодувајќи го за западните домови – каде што архитектонските решенија честопати немаат јасно дефиниран преоден простор помеѓу влезната врата и остатокот од домот.
Алисија Мартинез, која на социјалните мрежи е присутна под корисничкото име „@aly_deco_home“, објаснува дека чува голема кошница на подот близу влезот, во која има влечки за дома.
„Штом ќе влезам, ги собувам чевлите – за да не одам по подот со обувки што сум ги носела надвор – а потоа ги ставам во ормарот за чевли“, објаснува таа. Сличен систем користи и за клучевите, чувајќи посебна кошница за нив на влезот, додека јакните и капутите имаат свое одредено место во ходникот. „Ставањето на јакната во плакарот веднаш штом ќе стигнете дома е мала, но многу ефикасна навика што помага во одржувањето на редот на секојдневно ниво. Со избегнување на неред, заштедуваме време“, истакнува таа. Понатаму, враќањето на секој предмет на неговото соодветно место веднаш го олеснува одржувањето на уредноста во просторот. „Многу се потпирам на корпи за да осигурам дека сè има свое место и останува надвор од видното поле. Организаторите и корпите се идеални за групирање слични предмети, што ја поедноставува организацијата на просторот и спречува домот да изгледа неуредно“, додава експертот.
Како што објаснува Глорија Рамос, експерт за Фенг Шуи и креирање хармонични простори во домови и канцеларии: „Кансо се однесува на суштинска едноставност: отстранување на сè што е непотребно, така што ќе остане само она што е автентично. Не станува збор само за естетски минимализам, туку за процес на прочистување кој носи речиси духовна димензија“.
Овој принцип на традиционалната јапонска естетика нè поттикнува повторно да ја процениме намената на секој предмет во нашиот дом; тој му дава предност на минимализмот и ја нагласува важноста на отворениот простор — што поттикнува релаксација и овозможува непречен проток на позитивни чувства. „Празниот простор не значи дека таму нема ништо; тој претставува потенцијал. На Исток, празнината има вредност. Таа ѝ овозможува на енергијата слободно да тече, на умот да одмори, а на предметите да дојдат до израз. Кога сè е исполнето, се губат хиерархијата и фокусот. Ако правилно се разбере, минимализмот не е студен; напротив, тој носи јасност. Остава простор за искуства, светлина и движење“, објаснува Рамос.
Што велат микробиолозите за влегувањето во домот со обувки што се носеле надвор?
Пред извесно време пишувавме за тоа зошто не е препорачливо да се седи на креветот во облека што се носела надвор. Целта е да се избегне она што микробиолозите го нарекуваат вкрстена контаминација — поточно, ризикот грините од прашина и микроорганизмите да дојдат во контакт со нашата кожа или коса додека спиеме.
Дискусијата беше поттикната од една вирална порака во која пишуваше: „Ве молам, не седнувајте на мојот кревет во облека што сте ја носеле надвор“.
Слична е ситуацијата и со обувките. Сојувањето на чевлите при влегување во домот не само што ја намалува количината на прашина и нечистотија што се внесува внатре, туку е корисно и од микробиолошка гледна точка; Тоа го намалува ризикот од внесување и ширење на потенцијално штетни микроорганизми, кои инаку не би биле присутни во затворена средина.
Конкретно, студија објавена во 2023 година во списанието Environmental Research – спроведена од истражувачи од Факултетот за природни науки при Универзитетот „Меквори“ во Сиднеј – откри дека дури 60 отсто од честичките пронајдени во затворени простори потекнуваат од надворешната средина.
Меѓу овие честички, истражувачите открија траги од одредени токсични метали, како што се олово и цинк, кои често се присутни во почвата покрај улиците и патиштата. Ова сознание дополнително потврдува дека обувките можат да пренесат ситни честички и микроорганизми од надвор во нашите домови.